FOTOĞRAF GALERİSİ

Beton Standardı

Beton kullancısına yönelik kısaca TS EN 206-1 Beton Standardı

8 Aralık 2004 günü, Türkiye’de yapı malzemeleri açısından önemli bir değişim günü olmuştur. Avrupa Birliği’ne teknik uyum süreci ve Gümrük Birliği anlaşmaları uyarınca Türkiye’ye kazandırılan Avrupa standardları TS EN 206-1 “Beton” ve TS EN 197-1 “Genel Çimentolar” bu tarihte yürürlüğe girecektir. Yakın tarihte CE İşaretlemesi ile ilgili “Yapı Malzemeleri Yönemeliği” yürürlüğe girecektir.

TS EN 206 Standardı yürürlüğe girdiği bu tarihten itibaren TS 11222 “Hazır Beton” Standardı yürürlükten kalkmıştır. Fakat TS EN 206-1’in önemli farklılıklarından biri bu noktada ortaya çıkmaktadır. Bu standard yerine sadece hazır beton değil, tüm yerinde döküm ve ön yapımlı yapılar ile binaların ve inşaat mühendisliği yapılarının önyapımlı yapısal elemanlarında kullanılan betonları kapsamaktadır.

Bu broşürde beton kullanıcısı açısından bu standardın gerekleri anlatılmaya çalışılmıştır.

Beton Şartnamesinin Hazırlanması

Beton için şartname hazırlayıcı aşağıda verilen hususları dikkate almalıdır:

- Yapının maruz kalacağı çevre etkileri: Örneğin karbonatlaşmanın sebep olabileceği korozyon olabilecek rutubetli havaya sahip bir binanın betonları.
- Taze ve sertleşmiş betonun yapımı ile ilgili işlemler: Örneğin tünel kalıp kullanılacaksa erken priz alma veya saha betonlarında yapılacak yüzey işlemleri.
- Kür şartları: Örneğin kısa süreli kür uygulamaları veya kür uygulanması zor olan açık saha betonları.
- Yapı boyutları (ısı yayılımı için): Örneğin kütle betonları
- Görünen agrega veya mastarlanmış beton yüzeyi ile ilgili şartlar
- Agrega en büyük tane büyüklüğü gibi donatının beton örtü tabakası veya en düşük kesit genişliği ile ilgili şartlar
- Etki sınıflarından kaynaklanan benzeri nedenlerle uygun özellikteki bileşen malzemelerinin kullanımındaki herhangi bir sınırlama

Üreticiye verilecek genel bilgiler, TS EN 206-1 Standardında aşağıdaki şekilde belirlenmiştir. Bu bilgiler beton teslimatının sürekli, istenilen hızda ve sorunsuz olarak yapılmasını sağlayacaktır.

- Teslim tarihi, zamanı ve birim sürede verilecek beton miktarı
- Varsa özel taşıma yöntemi
- Varsa özel yerleştirme metodu
- Şantiye etrafında beton teslim araçlarının ağırlık veya genişlik yönünden sınırlayacak engeller

Beton özellikleri için şu hususlar dikkate alınarak sipariş yapılmalıdır

Yukarıdaki hususlar dikkate alınarak tasarlanmış betonun siparişinde aşağıdaki bilgiler üreticiye mutlaka verilmelidir.

Basınç dayanım sınıfı(Projede belirtilen)
Çevresel etki sınıfı ( Bakınız 1.)
Agrega en büyük anma tane büyüklüğü( Bakınız 1.)
Kıvam sınıfı veya özel durumlarda kıvam için hedef değerler( Bakınız 2.).
Klorür içeriği sınıfı(Normal donatılı betonlarda Cl0.2 veya Cl 0.4 seçilebilir)
Ağır veya hafif betonda yoğunluk hedefi(Normal Ağırlıklı beton dışında beton alımında belirtilir)

Özel durumlarda

tipleri veya sınıfları(Ek I)(Özellikle hidratasyon ısısının önemli olduğu kütle betonlarında)
- Agrega özel tipleri veya sınıfları (Örneğin yüzey uygulamaları veya saha betonlarında)
- Donma çözülme dayanımı için gerekli özellikler
- Taze beton sıcaklığı ile ilgili şartlar (Kür şartları, hava koşullarına bağlı olarak buharlaşmayı azaltacak veya donma riskine karşı beton sıcaklığını sınırlayan değerlerin seçilmesi)
- Hidratasyon ısısı(Özellikle kütle betonlarda)
- Sertleşmenin gecikitirilmesi(Örneğin özel yüzey işlem uygulamarı varsa)
- Su işlemesine karşı direnç(su geçirimsizlikle ilgili sınırlamalar gerekiyorsa)
- Aşınma dayanıklılığı (Özellikle saha betonlarında)
- Yarmada çekme dayanımı (Betonun çekme dayanımının gerektiği yerlerde. Örneğin donatısız saha betonlarında)

Sınıflandırmalar

1.Çevresel Etki Sınıfları

Çevresel Etki Sınıfları

Çevresel Etki Sınıfları 2

Çevresel Etki Sınıfları 3

Çevresel Etki Sınıfları 4

2. Kıvam Sınıfları

 Kıvam Sınıfları

Kıvam Sınıfları 2

3. Agrega En Büyük Tane Büyüklüğü

Betonda kullanılacak agreganın en büyük dane büyüklüğü , kalıp genişliğinin 1/5 inden, döşeme kalınlığının 1/3’ünden , iki donatı çubuğu arasındaki uzaklığın ¾’ünden ve beton örtüsünden fazla olamaz.

4. Dayanım Sınıfları

Dayanım Sınıfları

5. Hafif Beton Yoğunluk Sınıfları

 Hafif Beton Yoğunluk Sınıfları

6. Klorür İçeriği Sınıfı

 Klorür İçeriği Sınıfı

EK I: Çimentonun Seçimi

Aşağıdakilere uygunluğu belirlenmiş çimento seçilir;

- Yapım yöntemi
- Yapının kullanım amacı
- Kür şartları
- Yapı boyutları(ısıl gelişimi)
- Yapının maruz kalacağı çevre şartları
- Alkali agrega reaksiyonu

EK II: Kıvamın Seçimi

S1 (0-5cm) Vibrasyon mastarlı pist, yol betonu

S2 (5-10cm) Kalıpsız eğimli çatı vb betonlar

S3 (10-16cm) İyi vibratör kullanılabilen şantiyeler

S4 (16-22cm) Vibratörlü genel şantiyeler

S5 (22cm-) Vibratör kullanılamayan özel betonlar kazık vb.